Hộ kinh doanh cá thể: thủ tục đăng ký và thuế năm 2026

Hộ kinh doanh cá thể (tên gọi chính thức là hộ kinh doanh) do một cá nhân hoặc các thành viên hộ gia đình đăng ký thành lập, chịu trách nhiệm bằng toàn bộ tài sản của mình đối với hoạt động kinh doanh. Thủ tục đăng ký đơn giản, giải quyết trong 03 ngày làm việc tại cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã. Năm 2026 là năm có nhiều thay đổi lớn về thuế: chấm dứt thuế khoán và lệ phí môn bài từ 01/01/2026, hộ có doanh thu từ 500 triệu đồng/năm trở xuống không phải nộp thuế giá trị gia tăng và thuế thu nhập cá nhân.

Bài viết hướng dẫn thủ tục đăng ký và tóm tắt nghĩa vụ thuế mới để hộ kinh doanh tuân thủ đúng.

Hộ kinh doanh cá thể là gì

Đặc điểm của hộ kinh doanh cá thể

Ai không cần đăng ký hộ kinh doanh

Hộ gia đình sản xuất nông, lâm, ngư nghiệp, làm muối; người bán hàng rong, quà vặt, buôn chuyến, kinh doanh lưu động, làm dịch vụ có thu nhập thấp không phải đăng ký, trừ ngành nghề có điều kiện. Mức thu nhập thấp do Ủy ban nhân dân cấp tỉnh quy định.

Thủ tục đăng ký hộ kinh doanh cá thể

Hồ sơ đăng ký hộ kinh doanh cá thể

• Giấy đề nghị đăng ký hộ kinh doanh (theo mẫu).
• Bản sao giấy tờ pháp lý của cá nhân đối với chủ hộ (nếu thông tin chưa khai thác được từ Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư).
• Biên bản họp thành viên hộ gia đình về việc thành lập hộ kinh doanh (nếu các thành viên hộ gia đình cùng đăng ký).
• Văn bản ủy quyền cho thành viên làm chủ hộ (nếu có).

Nơi nộp

Từ ngày 01/7/2025, khi chính quyền địa phương tổ chức theo mô hình hai cấp, việc đăng ký hộ kinh doanh cá thể thực hiện tại cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã nơi đặt trụ sở hộ kinh doanh. Hồ sơ có thể nộp trực tiếp hoặc trực tuyến qua Hệ thống thông tin quốc gia về đăng ký hộ kinh doanh, Cổng dịch vụ công.

Thời hạn và lệ phí

Trong 03 ngày làm việc kể từ ngày nhận hồ sơ hợp lệ, cơ quan đăng ký cấp Giấy chứng nhận đăng ký hộ kinh doanh. Lệ phí đăng ký theo mức do Hội đồng nhân dân cấp tỉnh quy định.

Tên hộ kinh doanh

Tên gồm hai thành tố: "Hộ kinh doanh" và tên riêng (chữ cái tiếng Việt, có thể kèm chữ số, ký hiệu). Không được dùng từ ngữ vi phạm truyền thống văn hóa, đạo đức; không trùng tên riêng của hộ kinh doanh khác đã đăng ký trong phạm vi cấp xã.

Nếu quan tâm, bạn có thể tham khảo thêm hộ kinh doanh là gì hoặc thủ tục đăng ký hộ kinh doanh.

Nghĩa vụ thuế của hộ kinh doanh cá thể năm 2026

Những thay đổi lớn với hộ kinh doanh cá thể

Hộ có doanh thu trên 500 triệu đồng

• Thuế giá trị gia tăng: tính theo tỷ lệ % trên doanh thu tùy ngành (phân phối hàng hóa 1%; dịch vụ 5%; sản xuất, vận tải, dịch vụ gắn với hàng hóa 3%; hoạt động khác 2%), được giảm 20% tỷ lệ với nhóm hàng hóa, dịch vụ thuộc diện giảm đến hết 2026.
• Thuế thu nhập cá nhân: doanh thu trên 500 triệu đến 3 tỷ đồng nộp theo thu nhập với thuế suất 15% hoặc được chọn tính theo tỷ lệ trên doanh thu; trên 3 tỷ đến 50 tỷ đồng 17%; trên 50 tỷ đồng 20%, theo hướng dẫn của cơ quan thuế.
• Tự kê khai doanh thu, nộp thuế theo kỳ cơ quan thuế hướng dẫn.

Hóa đơn và sổ sách của hộ kinh doanh cá thể

Hộ kinh doanh nộp thuế theo phương pháp kê khai phải sử dụng hóa đơn điện tử; hộ có doanh thu từ 01 tỷ đồng/năm trở lên thuộc một số ngành bán lẻ, ăn uống, dịch vụ trực tiếp cho người tiêu dùng phải dùng hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền theo quy định về hóa đơn. Hộ cũng cần ghi chép sổ doanh thu, chi phí, lưu giữ chứng từ.

Ví dụ: hộ kinh doanh cá thể năm 2026

Chị Thảo (giả định) mở tiệm bánh, đăng ký hộ kinh doanh cá thể tại Ủy ban nhân dân phường, nộp hồ sơ trực tuyến và nhận giấy chứng nhận sau 03 ngày làm việc. Năm 2026, chị dự kiến doanh thu 420 triệu đồng: không phải nộp thuế giá trị gia tăng, thuế thu nhập cá nhân, không còn thuế khoán hay lệ phí môn bài. Chị chỉ cần ghi chép doanh thu và khai báo theo hướng dẫn của cơ quan thuế.

Anh Dũng (giả định) có cửa hàng vật liệu xây dựng, doanh thu khoảng 2,5 tỷ đồng. Anh phải kê khai thuế giá trị gia tăng theo tỷ lệ 1% (được giảm 20% nếu thuộc diện giảm), thuế thu nhập cá nhân theo quy định mới, sử dụng hóa đơn điện tử và sổ sách kế toán phù hợp.

Hộ kinh doanh cá thể hay doanh nghiệp

Khi quy mô lớn, có nhiều lao động hoặc cần ký hợp đồng với doanh nghiệp lớn, hộ kinh doanh nên cân nhắc chuyển đổi thành doanh nghiệp.

Tạm ngừng, chấm dứt hoạt động

Hộ kinh doanh tạm ngừng kinh doanh từ 30 ngày trở lên phải thông báo cho cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã và cơ quan thuế. Khi chấm dứt hoạt động, hộ phải hoàn thành nghĩa vụ thuế, nộp thông báo chấm dứt kèm giấy chứng nhận đăng ký hộ kinh doanh bản gốc. Bạn có thể đọc thêm các bài hướng dẫn tương tự trên chuyên trang Thế Giới Luật.

Câu hỏi thường gặp

Hộ kinh doanh cá thể năm 2026 có phải nộp môn bài không?

Không. Lệ phí môn bài chấm dứt từ 01/01/2026.

Doanh thu bao nhiêu thì hộ kinh doanh cá thể phải nộp thuế?

Từ năm 2026, hộ có doanh thu trên 500 triệu đồng/năm phải nộp thuế giá trị gia tăng và thuế thu nhập cá nhân theo quy định.

Một người được đăng ký mấy hộ kinh doanh?

Mỗi cá nhân, thành viên hộ gia đình chỉ được đăng ký một hộ kinh doanh trên phạm vi toàn quốc và không đồng thời là chủ doanh nghiệp tư nhân, thành viên hợp danh của công ty hợp danh, trừ khi được các thành viên hợp danh còn lại đồng ý.

Bán hàng online có phải đăng ký hộ kinh doanh không?

Nếu kinh doanh thường xuyên, có thu nhập không thuộc mức thấp theo quy định của tỉnh, nên đăng ký hộ kinh doanh; nghĩa vụ thuế với thương mại điện tử được quy định rõ trong luật thuế mới.

Kết luận

Hộ kinh doanh cá thể đăng ký đơn giản tại cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã, có giấy chứng nhận sau 03 ngày làm việc. Năm 2026, hộ kinh doanh được hưởng lợi khi bỏ thuế khoán, bỏ lệ phí môn bài và nâng ngưỡng không phải nộp thuế lên 500 triệu đồng/năm; hộ vượt ngưỡng phải tự kê khai, dùng hóa đơn điện tử. Vì các văn bản hướng dẫn tiếp tục được ban hành, hãy theo dõi thông báo của cơ quan thuế quản lý và giữ sổ sách đầy đủ ngay từ đầu.